Trump-Xi Zirvesi'nde Görünürlük Açığı

Çin’in Trump ile Xi Jinping arasındaki zirveye yönelik kamuoyundaki farkındalığı, resmi açıklamalardan önce oldukça sınırlıydı.

Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in 23-25 Eylül tarihlerinde Amerika Birleşik Devletleri’ni ziyaret edeceği, Pekin tarafından 21 Eylül’de resmi olarak duyuruldu. Ancak bu haber, görüşme öncesinde birçok Çinli için pek de dikkate değer olmadı. Resmi açıklamanın ardından çevrimiçi platformlarda haberler görünmeye başladı, fakat Weibo, WeChat ve Xiaohongshu gibi sosyal medya platformlarında sıradan kullanıcılar arasında tartışmalar oldukça sınırlıydı.

Görünürlük Açığı ve Kamu Farkındalığı

Xi’nin ziyareti başladığında, sosyal medyada zirveye dair birçok rapor yayımlanmaya başladı. Bu içeriklerin büyük bir kısmı resmi kaynaklardan geliyordu ve ziyareti, Trump’ın Xi’yi karşılama şekli gibi diplomatik önemini vurguluyordu. Ancak, resmi haberlerin artması, sıradan Çinlilerin zirve hakkında ne kadar bilgi sahibi olduğu sorusunu gündeme getirdi. 22 Eylül’de, resmi duyurunun ardından, Çin genelinde ve diaspora içinde bir düzine kişiyle yaptığım görüşmelerde, farkındalığın oldukça değişken olduğunu gözlemledim.

Yurt dışında okuyan öğrenciler ve profesyoneller, genellikle seyahatten haberdar olmuşlardı. Ancak, bazı kamu sektörü çalışanları resmi duyurudan sonra bilgi sahibi olduklarını belirttiler. Özel sektörde çalışan birçok kişi ise, duyuruya rağmen ziyareti bilmediklerini ifade ettiler. Yine de, bu kişilerden bazıları, konu hakkında bilgi edinmek için haber aramaya başladılar. Ancak, Weibo, Douyin ve Xiaohongshu gibi platformlarda yapılan aramalar, resmi ve devlet medyasının içerikleriyle doluydu. Özellikle Xiaohongshu’da yapılan hedefli aramalar, ya hiç sonuç vermedi ya da seyahat ve vize gibi alakasız konularla karşılaştı.

Resmi Kaynakların Etkisi

Resmi medya paylaşımlarının altındaki yorum bölümleri genellikle kısıtlıydı. Görüşmeler, kamuoyunun merakının var olabileceğini, ancak bunun görünür olmadığını gösterdi. Bu durum, yalnızca sansürle açıklanamayacak kadar karmaşık bir tablo ortaya koyuyor. Bazı katılımcılar, özel görüşmelerde dile getirilebilecek bazı düşüncelerin kamuya açık bir şekilde paylaşılmasının uygun olmadığını belirtti. Diğerleri ise, zirve sonucunda somut gelişmeler yaşandıkça ilginin artabileceğini öne sürdü.

Xi’nin Amerika’ya varmasının ardından, zirve hakkında bilgi bulmak zor olmadı. Ancak, daha fazla bilginin mevcut olması, kamuoyunun görüşlerini gözlemlemeyi kolaylaştırmadı. Zira, en görünür olan içerikler hala resmi kaynaklardan geliyordu. Ancak, ilgi alanlarına yönelik özel platformlarda tartışmalar daha kolay bulunabiliyordu. Örneğin, WeChat üzerindeki finans bloglarında, yatırımcılar ve piyasa gözlemcileri zirvenin tarifeler, hisse senedi fiyatları ve döviz kurları üzerindeki olası etkilerini tartıştılar. CGCC-USA 2026 İş Anketi Raporu’na göre, Amerika’da faaliyet gösteren Çinli şirketlerin %79’u tarifelerden olumsuz etkilendiklerini belirtirken, %36’sı ikili ticaret ilişkilerinde hafif bir iyileşme beklediklerini ifade etti. Bu durum, zirve etrafındaki ekonomik çıkarların somutluğunu ortaya koyuyor.

Sonuç olarak, Trump-Xi zirvesi, Çin’deki bilgi ortamında daha geniş bir ‘görünürlük açığı’ ortaya çıkardı. 22 Eylül’de, ziyaretin resmi olarak duyurulmasına rağmen, birçok kişi hala bu konuda bilgi sahibi değildi. Ancak birkaç gün sonra, zirve hakkında bilgi her yerde bulunmasına rağmen, en görünür anlatımlar hâlâ resmi kaynaklardan geliyordu. Dış gözlemciler için, Çin’deki kamuoyunu anlamak sadece sessizlikle ilgili değil; aynı zamanda Çin internetinin tartışmaların eksikliğini yorumlamayı zorlaştıran bir yapıya sahip olmasıyla da ilgili.

Kaynak: The Diplomat